WSNP

Inleiding

De Wet Schuldsanering Natuurlijke Personen (WSNP) is het laatste redmiddel voor mensen met Problematische Schulden en kan worden ingezet als het Gemeentelijke Schuldhulpverleningstraject (WGS)) geen resultaat heeft opgeleverd. De basis voor de WSNP is de faillisementswet. De regeling is dan ook van een andere orde dan de WGS. De hulp aan de schuldenaar staat niet voorop maar het zo maximaal mogelijk aflossen van de schuld en/of achterstand. Wel lijkt het soms of de werkwijze vergelijkbaar is (de duur van het traject - 36 maanden - of de gebruikte middelen zoals Vrij Te Laten Bedrag (VTLB)). Desondanks zijn er grote verschillen. Zo wordt er bijvoorbeeld ook gekeken naar:

• materiële vermogensbestanddelen (huis, auto, Inboedel bijvoorbeeld) die verkocht kunnen worden t.g.v. de boedel,
• is er een postblokkade
• etc.

Werkwijze/Procedure

Toegang en aanvraag tot WSNP

Voor de toegang tot de WSNP zijn er een aantal voorwaarden:

1. De schuldenaar is een Natuurlijk Persoon,
2. Is gestopt met het betalen van achterstanden en schulden,
3. Het gemeentelijk Schuldhulpverleningstraject is mislukt (minnelijk traject en dwangakkoord)

Meestal wordt tegelijk met de aanvraag voor een dwangakkoord (WGS) een aanvraag WSNP bij de rechter ingediend (de behandeling van de aanvragen wordt door verschillende rechters gedaan overigens). DIt om te voorkomen dat als het dwangakkoord wordt afgewezen de schuldenaar direct wordt geconfronteerd met schuldeisers die hun vordering gaan opeisen.

Voorwaarden en procedure

Tijdens de zitting wordt door de rechter gekeken of de schuldeiser voldoet aan de voorwaarden voor toelating tot de WSNP (de hardheidsclausule):

Criteria voor toelating

1. De schuldenaar moet in Nederland wonen en/of werken.
2. De schuldenaar kan niet voortgaan met het betalen van zijn schulden of heeft reeds opgehouden te betalen;
3. De schulden moeten te goeder trouw zijn ontstaan of onbetaald zijn gelaten tijdens de vijf jaar vóór de dag waarop het toelatingsverzoekschrift is ingediend;
4. De schuldenaar kan voldoen aan zijn verplichtingen vanuit de schuldsaneringsregeling en zal zich inspannen zoveel mogelijk baten voor de boedel te verwerven.

Vaste criteria voor afwijzing zijn

1. de schuldenaar al is toegelaten tot de schuldsanering;
2. de schuldregeling is niet uitgevoerd door een gemeente, kredietbank of een persoon of instelling zoals voorgeschreven in art. 48 lid 1 Wet op het consumentenkrediet;
3. de schuldenaar schulden heeft uit een onherroepelijke strafrechtelijke veroordeling uit een misdrijf en deze schuld niet ouder is dan vijf jaar;
4. minder dan tien jaar geleden de Wsnp van toepassing is geweest vóór de dag waarop het toelatingsverzoek is ingediend.

In een rechtszitting word de hardheidclausule getoetst en wijst de rechter het verzoek tot toelating in de WSNP toe of af. Aan de vaste criteria wordt niet getornd. Ook wordt beoordeeld of de schuldenaar voldoende gemotiveerd is. Wordt de WSNP afgewezen dan is in een enkel geval beroep tegen de (negatieve) uitspraak van de rechter mogelijk. Hiervoor heb je de hulp van een gespecialiseerde advocaat nodig. Dit kost geld! Als dit niet lukt is de schuldenaar bescherming tegen schuldeisers kwijt en overgeleverd aan de crediteuren. Feitelijk is er dan geen oplossing van zijn financiële problemen. Evt. kan dan wel worden gedacht aan bewindvoering, maar de schuldenaar blijft tot de laatste cent verantwoordelijk voor de terugbetaling van zijn schuld, ook al duurt dit vele jaren.

Aanvraag toegewezen

Wordt de aanvraag toegewezen dan heet de schuldenaar vanaf dat moment Saniet. Hij krijgt een bewindvoerder toegewezen.

Taken WSNP bewindvoerder

• Vaststellen VTLB,
• Komt op huisbezoek om na te gaan of er waardevolle goederen of huis verkocht kunnen worden
• Inventariseert de schulden,
• Rapporteert.

Een niet uitputtende lijst met taken staat hier.

Eisen aan de Saniet

Voor de Saniet gelden naast goed burgerschap de volgende verplichtingen:

• Informatieplicht (gevraagd maar zeker ook ongevraagd);
• Inspanningsverplichting;
• Nieuwe schulden – no go! (verwijtbaarheid)
• Boedelafdracht
• Zich houden aan de aanwijzingen van de bewindvoerder dan wel de RC (ongeschreven regel).

Gevolgen voor de Saniet

• Postblokkade (13 maanden)
• Publicatie in de Staatscourant
• Publicatie in het Insolventieregister
• Beslagen vervallen;
• Saniet verliest de bevoegdheid om zelf te beschikken over goederen (huis, auto, boot, levensverzekering etc)
• Huisuitzetting wordt gestopt, tenzij..

Belangrijk om te weten

• Wat belangrijk is om te weten dat de rol van de bewindvoerder niet is om te beschikken over het geld van de Saniet. Deze is daarvoor zelf verantwoordelijk en dient dus een gedegen administratie op te zetten van inkomen, uitgaven (binnen de normen van het Vrij Te Laten Bedrag) en reservering voor de boedel. Op deze pagina staat een voorbeeld hoe je de boedeladministratie kunt opzetten.
• De duur van de WSNP is 1, 3 of 5 jaar. Dit is afhankelijk van afloscapaciteit en hoogte van schulden. Is er weinig afloscapaciteit dan kan er een duur van 1 jaar worden uitgesproken, is er veel schuld/achterstand dan kan een periode van 5 jaar worden uitgesproken.

Beëindiging WSNP

Beeindiniging van de WSNP gebeurt na (meestal) 3 jaar als de saniet zich aan de voorwaarden heeft gehouden. Eerder kan ook als de saniet zich niet aan de voorwaarden heeft gehouden of als er redenen zijn (anders dan niet nakomen afspraken en saniet is te goeder trouw) om de WSNP te beeindigen. Criteria hiervoor staan hier.

Bij het eind van de uitgesproken periode en de saniet zich aan alle voorwaarden heeft gehouden maakt de WSNP Bewindvoerder een eindverslag op, verdeelt de boedel waarna de rechter de "Schone Lei" uitspreekt. Alle vorderingen vervallen (ook bijvoorbeeld de strafrechtboetes van het CJIB) en de Saniet is bijna saniet af. Registratie bij BKR blijft staan, er kan sprake zijn van nagekomen baten of nagekomen (en nog niet bekende vorderingen). Meestal kunnen deze vorderingen in rechtszaken worden opgelost. Een eenduidig beleid is hierin niet te ontdekken, laat staan de kans van slagen.

Tot Slot

De WSNP is een laatste redmiddel voor schuldenaren en niet de beste om de volgende redenen:

1. De regeling is minder goed voor de schuldeisers. De bewindvoerder dient betaald te worden uit de boedel waardoor er voor de crediteuren minder geld over blijft,
2. De focus van de bewindvoerder is gericht op zoveel als mogelijk de boedel te vullen (incl. materiële vermogensbestanddelen (huis, auto, Inboedel) en minder op hulpverlening,
3. Budgetbeheer is niet geregeld, de schuldenaar moet dit zelf regelen (terwijl de oorzaak juist is het hebben van geen overzicht over de financiële huishouding),
4. WSNP wordt pas uitgesproken nadat al is begonnen met het aflossen van de schulden/achterstanden i.h.k.v. de Gemeentelijke Schuldhulpvelenening. Effect is dat mensen met schulden/achterstanden hierdoor langer dan 3 jaar (de norm die we in Nederland hanteren voor het oplossen van financiële problemen) in de schuldhulpbemiddeling of -sanering zitten.

Om die reden is het van belang om in de zitting waarin wordt gevraagd om het dwangakkoord te accepteren zoveel mogelijk argumenten in te brengen (waaronder bovenstaande) om deze eis (het dwangakkoord) dus toe te wijzen.